TÜRKİYE İLE AZERBAYCAN ARASINDAKİ STRATEJİK İŞBİRLİĞİ DERİNLEŞİYOR

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk

Türkiye ile Azerbaycan, imzaladıkları Mutabakat Muhtırası[i] ile, medya alanında stratejik işbirliğine gitmiş, “Ortak Medya Platformu” oluşturmaya karar vermişler…

Geçtiğimiz yıl Temmuz ayında Ermenilerin başlattığı sınır çatışması olarak kendisini gösteren, daha sonra Azerbaycan’ın Ermenilerin işgalindeki Karabağ’ı bu işgalden kurtarmak içi giriştikleri Eylül-Kasım aylarındaki “cephe savaşına” dönüşen “Karabağ Savaşı”nda Türkiye’nin Azerbaycan’a verdiği açık ve net destekten sonra, öyle anlaşılıyor ki taraflar arasındaki stratejik işbirliği derinleşiyor.

Türkiye ile Azerbaycan arasındaki stratejik işbirliği, hiç şüphesiz yeni değildir. Yeni ya da dikkat çekici bulunan, bu işbirliğinin anlamlı ve teknik bir derinlik kazandığının düşünülmesidir.

Niye böyle düşünüldüğü, bu gelişmenin yol açtığı çağrışımlar ile ilgilidir. Bu çağrışımlar şunlardır:

i. Kullanılan tabir belki tam oturmamış olabilir ama, Ankara’yı, Bakü’yü “marke etme” peşinde görüyorum. Buna bağlı olarak da akla iki soru geliyor. Birinci soru, Kafkasya’yı acaba ne bekliyor sorusu; ikinci soru da, Ankara, Kafkasya bağlamında 3. aktörler ile örtülü bir çaba içinde olabilir mi sorusudur.

ii. Azerbaycan’ın jeopolitiği ve bölgesel sorunlar hatırlandığında, bir önceki paragraf ile bağlantılı olarak, haliyle akla İran ve Rusya geliyor.

iii. Yine ilk paragraf ile ilgili olarak, ABD Başkanı Biden’ın medyada “Türkiye taviz vermeye açık” şeklinde yer alan ifadesi ve bu nedenle AB’nin Türkiye’ye yönelik yaptırımları askıya aldığı-alacağı, yeni yaptırımların olmayacağı haberi de akla geliyor.

iv. Bu belirtilenlere bağlı olarak da, acaba, Ankara ve Bakü, iktidarlarını sürdürme için ABD’ye (Avrupa’ya) yanaşma ve desteğini kazanma peşinde olabilir mi sorusu akla geliyor. Çünkü her ikisi de çok uzun yıllardır ülkelerini yöneten AKP/Sayın Erdoğan iktidarı ile YAP/Sayın Aliyev iktidarı, ülkelerinde sıkıntı içindedirler.

Söz konusu gelişme ışığında Türkiye ile Azerbaycan arasındaki stratejik işbirliğinin derinleşmekte olduğuna bakarken ayrıca şunlar da zihinde canlanıyor, şunları da görmek gerekir:

i. Sayın Erdoğan da, Sayın Aliyev de, hem Cumhurbaşkanı, hem de partilerinin Genel Başkanlarıdır. Ancak Sayın Erdoğan’dan farklı olarak, Sayın Aliyev’in muhterem eşleri Sayın Mihriban Aliyeva, hem Cumhurbaşkanı 1. Yardımcısı, hem de YAP’nin Genel Başkan Vekili’dir.

ii. AKP/Sayın Erdoğan iktidarı, bugüne kadar genelde, hangi ülke ile yakınlaşma içine girmişse, bunun sonu iyi olmamış, yakın oldukları ile sonra karşı karşıya gelmiştir. Dolayısıyla, ister istemez insanın aklına, acaba bugün aralarındaki stratejik işbirliğini derinleştiren Türkiye ile Azerbaycan da, yarın biri birlerinden uzaklaşır, araya soğukluk girer mi sorusu geliyor.

iii. Türkiye ile Azerbaycan arasındaki stratejik işbirliğinin derinleşmekte olması uluslararası politika bağlamında yukarıdaki çağrışımlara yol açarken; Sayın İlham Aliyev’in, Cumhurbaşkanı 1. Yardımcısı ve partide Genel Başkan Vekili olan muhterem eşleri ve muhterem kızı ile birlikte, Karabağ’da işgalden kurtarılan yerlerdeki yerinde “inceleme” haberleri ve bu haberlere dair görüntüler, siyaset ve diplomasi bağlamında düşündürücü bulunuyor.

20 Mart 2021

[i] Bakınız: 20.3.2021 tarihli ve 31429 sayılı Resmi Gazete.


BİDEN YÖNETİMİNİN İLK SAVUNMA BÜTÇESİ TASLAĞI NELER SÖYLÜYOR?

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk I. Biden Yönetiminin ilk savunma bütçesi taslağı Kongre’ye sunulmuş. Yeni mali yıla ilişkin taslakta, savunma bütçesi olarak 753 milyar dolar öngörülmüş. Bu rakamın, 715 milyar doları Pentagon’a gidecekmiş ve Pentagon’a gidecek bu rakam, bir önceki yılın rakamına göre, mütevazi bir artışı içeriyormuş.[i]

“KİŞİSELLEŞMİŞ” DEVLETLER ÜZERİNE

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk, ASCMER Başkanı İsrail’de, Netanyahu’nun 12. yıla giren iktidarında, ideolojinin ve siyaset felsefesinin arkalara gittiği, sağ ve sol ayrımının kalmadığı, bunların yerini “Netanyahu taraftarlarının” ve “Netanyahu karşıtlarının” aldığı belirtiliyor. İsrail’de geçtiğimiz günlerde gerçekleşen erken genel seçimin sonuçları ışığında yapılmış kısa analizde[i] geçen bu tespit, acaba, i. küresel ölçekte bu yönde bir

JAPONYA’NIN VE GÜNEY KORE’NİN ÇİN YAKLAŞIMLARI VE ABD

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile Savunma Bakanı Lloyd Austin’in, geçtiğimiz günlerde, Japonya’yı ve Güney Kore’yi ziyaret ettiği; bu ziyarette, Tokyo ile Seul’un Çin’e ilişkin yaklaşımları arasında farklar olduğunun görüldüğü; Japonya Çin’e karşı sert bir yaklaşım içinde gözükürken, G. Kore’nin Çin karşısında uzlaştırıcı bir yaklaşım sergilediği belirtiliyor. Ayrıca Japonya-Çin ve

“ANKARA TAVİZ VERMEYE AÇIK” GÖRÜNÜYORMUŞ!…

Türk medyasında yer alan bir habere[i] göre, “…Avrupalı ve ABD’li diplomatlar, Biden’ın, ‘Ankara taviz vermeye açık gözüktüğü için’ Brüksel’e (AB’ye) Türkiye’ye yaptırım uygulamama çağrısı yaptığını” belirtmiş… Türkiye’ye yeni yaptırımlar yokmuş, mevcut yaptırımlar da askıya alınacakmış… “Türkiye taviz vermeye açık” ifadesi!.. Türkiye için, hem iç politika, hem de bölgedeki mevcut durum açısından çok anlamlı bir ifade…

ASTRAZENECA AŞISI İLE İLGİLİ GELİŞMELER VE POLİTİK ÇAĞRIŞIMLARI

Merkezi Cambridge/İngiltere’de bulunan bir İngiliz-İsveç ilaç ve biyoloji şirketi olan AstraZeneca’nın aşısına dair gelişmeler ciddiyet kazanıyor.

E-mail: bilgi@ascmer.org

Tel: +90 532 414 48 98

Dükkan
© 2014 Tüm Hakları Saklıdır. Sitedeki yazılar ve analizler kaynak gösterilmeden kullanılamaz.