SUUDİ VELİAHT PRENS NEYİN PEŞİNDE?

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Salman, Asya turu kapsamında Pakistan’a yaptığı ziyaretin ardından, 2 günlük ziyaret için Hindistan’a geçmiş, burada samimi bir şekilde karşılanmış.[i]

Hindistan, Keşmir’de geçtiğimiz günlerde gerçekleşen, 44 Hindistan askerinin hayatını kaybettiği bombalı saldırı için Pakistan’ı suçlamıştı. Suudi Veliaht Prensin Pakistan ve Hindistan ziyaretleri bu olaydan sonra gerçekleşiyor.

Basın toplantısında, Hindistan ile Suudi Arabistan’ın, terörizmle mücadele, denizcilik ve siber güvenlik konularında işbirliğini güçlendirme konusunda anlaştıkları; altyapı, konut sektörü ve turizm alanlarında yatırım anlaşmaları imzalandığı ifade ediliyor.

İstihbarat paylaşımı, mutabık kalınan konular arasında geçiyor. Suudi Veliaht Prensin, Hindistan için, 100 milyar dolarlık ciddi bir yatırımdan söz etmesi önemli.

Peki, bu gelişmelere/açıklamalara bakarak neler söylenebilir?

1. Suudi Arabistan’ın, aralarında sorun olan Pakistan’ın ve Hindistan’ın her ikisiyle de yakın ilişki içinde olması, kalabalık nüfusları, enerjide dışa bağımlılıkları, İslam Dünyası ve “medeniyetler çatışması” bağlamında anlamlıdır.

2. Riyad’ın Yeni Delhi açılımı, İran-Hindistan yakınlığını, hem kendisi, hem de Pakistan açısından dengelemeye hizmet edecektir.

3. Hindistan’ın ve Pakistan’ın küresel rekabeti yakından ilgilendiren iki ülke olduğu kabul edilir ise, Riyad’ın Çin ve ABD nezdinde dolaylı yollarla etkili olma peşinde olduğu söylenebilir.

4. ABD’nin artık Dünyanın en büyük enerji satıcısı olduğu düşünülürse, Riyad’ın Hindistan ile yakınlaşması, enerjide Washington-Riyad kapışmasına giden yola taş döşemek olarak görülebilir. Bu, Washington-Riyad ilişkilerinde zaten var olan bozulma potansiyelini besleyecektir.

5. Suudi Arabistan’ın “militan İslami hareketler” ile olan ilişkisine dair iddialar hatırlandığında, Riyad’ın bunu diplomaside “hem sopa, hem de havuç” olarak kullanmayı öngören bir yaklaşım içinde olduğu düşünülebilir.

Riyad, bir süredir birçok açıdan ciddi olumsuz gelişmeleri yaşamakta ya da bu gelişmelerin konusu/parçası durumundadır. Veliaht Prensin ziyareti, hem bu olumsuzlukları unutturma (üzerini örtme), hem de Riyad’ın nüfuz alanını genişletme amacını taşımaktadır.

Ne kadar becerilebilecek bu konuda fikir yürütmek bugün itibarıyla çok zor olsa da, Riyad’ın büyük oynamaya soyunmuş gözüktüğünü değerlendiriyorum. Riyad’ın bu işi, bugüne kadar, bu kadar açık oynadığını hatırlamıyorum.

osmetoz/ascmer, www.ascmer.org, 20 Şubat 2019.

[i] https://www.reuters.com/article/us-asia-saudi-india/saudi-prince-sees-useful-returns-from-expected-100-billion-investment-in-india-idUSKCN1Q90M9, 20.02.2019. https://www.yahoo.com/finance/news/saudi-prince-foresees-good-things-india-visit-overshadowed-070449129.html, 20.02.2019.


BİR SEÇİM BAŞARISI İÇİN GÖNDERİLEN TEBRİK MESAJININ ÇAĞRIŞIMLARI

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk Hindistan’da seçim sona erdi. Başbakan Narendra Modi ve partisi Bharatiya Janata Partisi (BJP) Parlamentodaki konumlarını güçlendirmiş olarak seçimden çıktılar. Pakistan Başbakanı İmran Han, Hindistan Başbakanı Narendra Modi’ye tebrik mesajı gönderiyor[i]: “Güney Asya’da barış, ilerleme ve refah yolunda birlikte çalışmayı dört gözle bekliyorum.” Cevap olumlu oluyor.

İRAN KONUSU ABD’DE DEVLETİN ZİRVESİNİ KARIŞTIRMIŞ GÖZÜKÜYOR

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk İran ile gerginlik, ABD’de devletin tepesinde ciddi tartışmalara ve iddialara yol açmış gözüküyor. Temsilciler Meclisi’nde, Başkan Trump’ın savaş kararı alma yetkisinin bulunmadığı, bu yetkinin sadece Kongre’ye ait olduğu; ancak, eğer Başkan Trump “görevden alınma” konusunda köşeye sıkışırsa, bir oldu-bitti ile ABD’yi İran ile savaşa sürükleyebileceği ileri sürülüyor. Temsilciler Meclisi üyelerince

ABD İLE İRAN ARASINDA SICAK ÇATIŞMA İHTİMALİ VE TÜRKİYE

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif, daha yeni ifade etmiş; yaşananlara rağmen, ABD ile İran arasında çatışma olmayacağı görüşündeyim demiş. Bu ifade, elbette ki, değerlidir. İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani de, İran’ın “mantıklı” olduğu ve iyi bir “müzakereci” olduğunu açıklamış.  Rusya Devlet Başkanı Putin, Soçi’de ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo’yu kabul etmesi

GÜNCEL İRAN-ABD İLİŞKİLERİ SORGULANMAYA MUHTAÇTIR

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, geçtiğimiz Cumartesi (11 Mayıs 2019) günü, İran’ın resmi haber ajansı IRNA üzerinden, İran’daki siyasal muhaliflere seslenmiş; ülkenin 1980-1988 yılları arasında yaşanan İran-Irak Savaşından daha olumsuz koşullar altında bulunduğuna işaret ederek birlik çağrısında bulunmuş ve İran’ın “benzeri görülmemiş” bir ABD baskısı ile karşı karşıya bulunduğunu belirtmiştir[i]. Ruhani;

ABD ÇİN’İ UYARIYOR: ARKTİK OKYANUSU GÜNEY ÇİN DENİZİ’NE DÖNMESİN!…

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk ABD Dışişleri Bakanı, Kuzey Kutbu’ndaki faaliyetleri nedeniyle, Çin’i, Kuzey Kutbu’nu (Arktik Okyanusu’nu) Güney Çin Denizi’ne çevirmek istemekle itham ediyor. Bu açıklamayı çıkış noktası alan makalede[i] deniliyor ki; Arktika’nın (Kuzey Kutbu bölgesinin) geleceği;  bölgeyi ve kaynaklarını kontrol etmek için rekabet içinde olan güçler tarafından değil, tüm insanlığın çıkarlarına göre belirlenmeli…

E-mail: bilgi@ascmer.org

Tel/Fax: +90 312 235 1841

Dükkan
© 2014 Tüm Hakları Saklıdır. Sitedeki yazılar ve analizler kaynak gösterilmeden kullanılamaz.