BAŞKAN TRUMP NASIL GÖRÜLÜYOR?

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk, ASCMER Başkanı

ABD’nin muttali olabildiğim dış politikaya ilişkin güncel tasarrufları ışığında, Başkan Trump hakkında “Başkan Trump: Nereden Nereye?” başlıklı kısa bir yazı yazdıktan hemen sonra, aynı konuda ama benim yazımdan farklı bir yazı ile karşılaştım. Steven Met, “How to Fix the Flaws in Trump’s Approach to U.S. National Security” başlıklı yazısında[i] ile Başkan Trump’a somut eleştiriler yöneltiyordu. Tabiatıyla dikkatimi çekti. Yazının içeriğine genel olarak aşağıda yer veriyorum. Yazının içeriği, bende Türk siyasetine ilişkin çağrışımlara da yol açtı. Örneğin Başkan Trump için ifade edilen hususların bir kısmı, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı çağrıştırıyor diye düşünüyorum.

Yazar; son dönemde, Başkan Trump’ın dış ve ulusal güvenlik politikaları alanında somut kazançlar sağladığını söylüyor. Ancak bunun, ABD’nin ittifak ve ortaklıklarındaki tehlikeli düşüş ile ABD’nin küresel etkisindeki erozyonu ortadan kaldırmadığını; Trump Yönetimi ile birlikte, ABD’ye yıllarca iyi hizmet etmiş Dünyaya ilişkin yaklaşımın çöktüğünü, Trump Yönetiminde göze çarpan bir değişiklik olmadığını ileri sürüyor. Yazara göre, Başkan Trump, ulusal öncelikleri ve hedefleri ortaya çıkaran geniş bir başkanlık vizyonunu yansıtamamıştır. Başarılı başkanlar kendi uzmanlıklarının ve zamanlarının sınırlarını kabul eder ve buna göre hareket ederken, Başkan Trump bunları yapmamıştır. Başkan Trump, ABD’yi nasıl daha güvenli ve etkili hale getireceğine dair net bir vizyona sahip olduğunu ortaya koyamamıştır. Bunun yerine kısa vadeli politika kazanımlarına ve medyanın geniş ilgi gösterdiği ancak dış ve ulusal güvenlik politikaları bağlamında çok az anlamlı olan yüksek profilli yurtdışı gezilere odaklanmıştır. Dış ve ulusal güvenlik politikalarına dair karmaşık sorunlar ile uğraşırken, o konuların gerçek uzmanlarından istifade ettiğine dair herhangi bir gösterge yok; bunun yerine, kendi görünür içgüdülerine güvenmiş, bununla hareket etmiştir. Tutarlılık çok azdır. Tutarlılığın çok az olması, zarara yol açmakta, dostların ve düşmanların tehlikeli yanlış algılamalarına ve yanlış hesaplamalarına kapı açmaktadır.

Yazıda, ABD’nin küresel stratejisinin ve Dünyadaki rolünün dikkatlice ve düşünceli bir şekilde gözden geçirilmesine çok fazla ihtiyaç duyulduğu bir sırada, Başkan Trump’ın bu doğrultuda bir tane bile tasarlamada bulunmadığı; bunun yerine, konudan konuya, meydan okumadan meydan okumaya atladığı ifade ediliyor. Başkan Trump’ın, ABD’nin düşmanlarının ve ortaklarının Dünyayı nasıl gördüklerine dair sınırlı bir anlayışa sahip olduğu ileri sürülmektedir. Deniliyor ki; Başkan Trump, kendi dönemine odaklanmış; Başkanlık döneminin sonunda ABD’nin Dünyadaki durumu konusunda çok az endişe duyuyor. Yazara göre; ABD’nin siyasal sisteminde, dış ve ulusal güvenlik politikasına dair konularda kamuoyu önemlidir. Bu nedenle etkili başkanlar, bu konularda sürekli olarak seçmenin karşısına çıkıp onları etkilemeye, bu suretle toplumun bu konulara ilişkin beklentilerini yönetmeye çalışırlar. Yazar, Başkan Trump’ın, 2020 seçimlerinden çok, ABD’nin güvenliğinin uzun vadeli güçlendirilmesine odaklanması gerektiğini; ancak olaylar üzerinden dışa yansıyan kişiliği ve strateji mantığındaki belirsizlik nedeniyle, bunu pek mümkün görmüyor. Bu tabloda, Başkan Trump’ın felaketlerden kaçınmak için gösterdiği tutkunun dışında umulacak olumlu bir şey olmadığını söylüyor.

Yazının yukarıda verilen içeriğine, katılmamak elde değil. Başkan Trump ve ABD’nin Trump Yönetimi ile birlikte geldiği nokta ortadadır. Yazıda Başkan Trump’ın kendisi ve yönetimi hakkında ifade edilen hususların bir çoğu, bir süredir Türkiye ile ABD arasında yaşanmakta olanlar ile örtüşmektedir.

Ancak “Başkan Trump: Nereden Nereye?” başlıklı ve 9 Temmuz 2019 tarihli kısa yazımda da[ii] ifade ettiğim üzere; ABD açısından bakıldığında, gerek Trump Yönetimindeki isim değişikliklerinin seyrinin, gerekse olaylardan çıkarılan enerjipolitik yaklaşımın işaret ettiği hususlar vardır. Bu hususlar, bana göre; Trump Yönetiminin, hem gerçek uzmanlarından istifade edilerek ABD için hazırlanmış küresel bir stratejiye sahip olduğunu, hem de ABD’nin Dünyadaki rolünün bu strateji üzerinden sürdürülmesinin ve güçlendirilmesinin amaçlandığını söylemektedir. Başkan Trump’ın “başladığı nokta” ile bugün gelmiş olduğu nokta farklıdır. Zaman aralığı kısa tutulduğunda Başkan Trump vizyonsuz ve tutarsız görülebilir. Ancak seçim kampanyasındaki “Yeniden Büyük Amerika” söylemi ve son dönemde kendisini belli eden “enerjipolitik” merkezli dış politika uygulamaları birlikte mütalaa edildiğinde, bugün itibarıyla, vizyonsuzluk ve tutarsızlık iddiaları havada kalmaktadır.

Son söz: Düşünce kuruluşlarının “parayı verenin düdüğünü çaldıkları” bir Dünyada, yaklaşan 2020 Başkanlık Seçimini hatırlayarak, Trump Yönetiminin nazarımda geçen her gün biraz daha belirginleşen enerjipolitik merkezli dış politika yaklaşımı ışığında, bahse konu yazıyı bu seçimin erken başlamış kampanya sürecinin bir parçası olarak görmek mümkündür diye düşünüyorum.

osmetoz/ascmer, www.ascmer.org, 13 Temmuz 2019.

[i] https://www.worldpoliticsreview.com/articles/28027/how-to-fix-the-flaws-in-trump-s-approach-to-u-s-national-security, 13.7.2019.

[ii] http://ascmer.org/baskan-trump-nereden-nereye/, 13.7.2019.


SUUDİ ARABİSTAN’DAKİ RAFİNERİ SALDIRISI: ARKASINDA İRAN MI, ABD Mİ?

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk, ASCMER Başkanı Suudi Arabistan’da Aramco’ya ait iki rafinerinin saldırıya uğraması ve bu suretle ortaya çıkan petrol arzındaki daralma sonrasında, İran’ın adı öne çıkmaya, İran’ı bu saldırı ile ilişkilendirmeye yönelik çabalar devam ediyor. Önce saldırının Yemen’deki İran destekli Husilerin silahlı insansız hava araçları ile yapıldığı öne çıkmıştı. Ancak Husilerin elinde, menzil

SUDAN’IN DEVRİK-HAPİSTEKİ DEVLET BAŞKANI ÖMER EL BEŞİR

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk, ASCMER Başkanı Bugünkü (10 Eylül 2019) Türkgün Gazetesi’nin 11. sayfasında Sudan’ın devrik ve hapisteki Devlet Başkanı Ömer el Beşir hakkında bir haber var. “Nereden nereye” dedirten bir haber… Haber, ben de o kadar çok şeyi çağrıştırıyor ki… Bu yazı, bu çağrışımları konu edinen bir yazıdır. Haber, Sudan’ın devrik lideri Ömer

İSRAİL’İN IRAK’TA İRAN HEDEFLERİNİ VURMASI ÜZERİNE

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk, ASCMER Başkanı İsrail’in, 1981’de Irak’ın Osirak nükleer santralini hedef alan saldırılarından sonra, şimdi de Irak’taki İran hedeflerini vurduğu medyaya yansıyor. İsrail, bu yöndeki haberleri yalanlamıyor, dolaylı olarak teyit ediyor. Bu duruma bağlı olarak da, İsrail-İran çatışmasında yeni cephenin Irak mı olduğu (olacağı) soruluyor.[i] Haberde geçtiği üzere, İsrail’in Irak’a hava saldırısında

ABD HİNT-PASİFİK BÖLGESİNDEKİ ASKERİ VARLIĞINI ARTIRIYOR

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk, ASCMER Başkanı ABD’nin, Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler Antlaşması (INF)’ndan çekildikten sonra, Hint-Pasifik bölgesine yeniden/yeni füzeler konuşlandıracağı, bölgedeki askeri üs varlığını güçlendireceği ifade ediliyor[i]. Bu, münhasıran ABD Savunma Bakanı Mark Esper’in açıklamalarına dayandırılıyor. Bunlara bakılarak da, Başkan Trump’ın Asya stratejisinde hedefin ne olduğu sorgulanıyor.

ERDOĞAN (AKP) YÖNETİMİNİN ABD VE HDP YAKLAŞIMLARI

Prof. Dr. Osman Metin Öztürk, ASCMER Başkanı Erdoğan (AKP) Yönetiminin ABD yaklaşımı ile HDP yaklaşımı o kadar çok biri birini çağrıştırıyor ki… ABD’ye de, HDP’ye de çok ağır eleştiriler tevcih ediliyor… En yetkili ağızlar, ABD’nin Türkiye’nin milli ve coğrafi bütünlüğünü tehdit eden PKK terör örgütünün Suriye kolu YPG terör örgütüne açıkça ve ciddi şekilde silah/teçhizat

E-mail: bilgi@ascmer.org

Tel/Fax: +90 312 235 1841

Dükkan
© 2014 Tüm Hakları Saklıdır. Sitedeki yazılar ve analizler kaynak gösterilmeden kullanılamaz.